Παρασκευή 10 Απριλίου 2026

Ιερουσαλήμ: Η σταυρική πορεία – Η πορεία του Ιησού από το δικαστήριο μέχρι τον Γολγοθά (Ντοκιμαντέρ)


Η πορεία του Ιησού από το δικαστήριο μέχρι τον Γολγοθά. Η σταυρική πορεία στην Ιερουσαλήμ, ένα ντοκιμαντέρ με μαρτυρίες και συνεντεύξεις στους Αγίους Τόπους. Ένα μοναδικό οδοιπορικό στην Ιερουσαλήμ, στα βήματα του Ιησού, από τη δίκη στο Πραιτώριο, τη φυλάκιση, το μαρτύριό Του στον Γολγοθά, τη σταύρωση και αποκαθήλωση και τον Πανάγιο Τάφο.

πηγή: https://simeiakairwn.gr/

Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Δαμασκηνοῦ: Στὴν Μεγάλη Παρασκευὴ

Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός, 14ος αι.

Ὁλοκληρώθηκε λοιπόν ὁ ἀγώνας μας τῆς νηστείας καί τελείωσε στό Σταυρό. Καί ποῦ ἔπρεπε νά καταλήξει τό τέλος τῆς νίκης, ἄν ὄχι στό τρόπαιο τοῦ Χριστοῦ; Γιατί ὁ Σταυρός εἶναι τό τρόπαιο τοῦ Χριστοῦ, πού ἔγινε βέβαια μιά φορά, ἀλλά τρέπει πάντοτε σέ φυγή τούς δαίμονες. Πράγματι, ποῦ εἶναι τά εἴδωλα καί οἱ μάταιοι φόνοι τῶν ζώων; Ποῦ εἶναι οἱ ναοί καί ἡ φωτιά τῆς δυσσέβειας;

Σβήστηκαν ὅλα ἀπό ἕνα Ἅγιο Αἷμα καί γκρεμίστηκαν, καί μένει ὁ Σταυρός πολυδύναμη δύναμη, ἀόρατο βέλος, ἄυλο φάρμακο, παυσίπονο πλῆγμα, δόξα γεμάτη ὄνειδος. Ὥστε, καί ἄν μύρια ἄλλα διηγηθῶ γιά τό Χριστό, καί ἄν καταπλήξω τόν ἀκροατή μου διηγούμενος μύρια θαύματα, δέν καυχιέμαι τόσο γιά ἐκεῖνα, ὅσο γιά τό Σταυρό. Ἐννοῶ τό ἑξῆς μ᾽ αὐτό πού λέω: Ὁ Ἰησοῦς προῆλθε ἀπό Παρθένο. Εἶναι μεγάλο θαῦμα νά παρακαμφθεῖ ὁ γάμος καί ἡ φύση νά καινοτομήσει. Ἀλλά, ἄν δέν ὑπῆρχε ὁ Σταυρός, δέ θά σωζόταν μέ τά ἔργα της ἡ πρώτη παρθένος τοῦ Παραδείσου. Τώρα ὅμως μέ τό γεγονός τῆς σταύρωσης ἡ γυναίκα σώζεται πρώτη, θεραπεύοντας τό παλαιό κακό μέ νέα χαρίσματα. Ἀναστήθηκε ὁ νεκρός στή Γαλιλαία, ἀλλά πέθανε πάλι. Ἐγώ ὅμως, πού ἀναστήθηκα μέσω τοῦ Σταυροῦ, δέν εἶναι δυνατό πιά νά πέσω σέ θάνατο. Διέπλευσε ὁ Ἰησοῦς τή θάλασσα, ὁ Θεός μέσα σέ πλοῖο, καί τό ξύλο πρόσφερε μιά ἐφήμερη ὠφέλεια. Ἐγώ ὅμως ἀπόκτησα ξύλο αἰώνιο, εὐεργετικό, πού, χρησιμοποιώντας το ἀντί γιά πηδάλιο, ἀντιμετωπίζω τά πνευματικά κύματα τῆς πονηρίας.

Γιατί ὁ Χριστὸς δὲν ἄλλαξε τὸν Ἰούδα; Ἅγιος Ἰωάννης Χρυσόστομος


«Τότε, ἀφοῦ πῆγε στοὺς ἀρχιερεῖς ἕνας ἀπὸ τοὺς δώδεκα, ὁ Ἰούδας ὁ Ἰσκαριώτης, εἶπε, τί θέλετε νὰ μοῦ δώσετε γιὰ νὰ σᾶς τὸν παραδώσω;» […]

Καὶ ἀκριβῶς ὅταν ἡ πόρνη μετανοοῦσε, ὅταν καταφιλοῦσε τὰ πόδια τοῦ Κυρίου, τότε πρόδινε τὸ Δάσκαλο ὁ μαθητής. Γι’ αὐτὸ εἶπε «τότε», γιὰ νὰ μὴν κατηγορήσεις γιὰ ἀδυναμία τὸ Δάσκαλο, ὅταν βλέπεις τὸν μαθητή του νὰ τὸν προδίνει. Γιατί τόσο μεγάλη ἦταν ἡ δύναμη τοῦ Δασκάλου, ὥστε νὰ πείθει νὰ Τὸν ἀκολουθοῦν ἀκόμη καὶ οἱ πόρνες.

Θὰ ἀναρωτιόταν ὅμως κανείς, Ἐκεῖνος ποὺ εἶχε τὴ δύναμη νὰ μεταστρέφει τὶς πόρνες καὶ νὰ τὶς κάνει νὰ Τὸν ἀκολουθοῦν, δὲν κατάφερε νὰ κερδίσει τὴν ἀγάπη τοῦ μαθητῆ του; Εἶχε τὴ δύναμη νὰ κερδίσει τὸ μαθητή, ἀλλὰ δὲν ἐπιθυμοῦσε νὰ τὸν μεταβάλει ἀναγκαστικὰ στὸ καλό, οὔτε μὲ τὴ βία νὰ τὸν προσελκύσει κοντά Του. «Τότε, ἀφοῦ πῆγε». Καὶ τὸ «ἀφοῦ πῆγε» αὐτὸ δὲν στερεῖται κάποιας σημασίας. Γιατί δὲν κάλεσαν οἱ ἀρχιερεῖς τὸν Ἰούδα, οὔτε ἀναγκάστηκε, οὔτε ὑποχρεώθηκε, ἀλλὰ ὁ ἴδιος μόνος του κι ἐλεύθερα γέννησε τὴν πονηρὴ αὐτὴ σκέψη κι ἔβγαλε αὐτὴ τὴν ἀπόφαση, χωρὶς νὰ ἔχει κανέναν σύμβουλο σ’ αὐτὸ τὸ πονηρό του ἔργο. «Τότε, ἀφοῦ πῆγε …; ἕνας ἀπὸ τοὺς δώδεκα».

Αγία Πρόκλα, η σύζυγος του Πόντιου Πιλάτου


Του Σπύρου Συμεών

«Καθημένου δε αυτού επί του βήματος απέστειλε προς αυτόν η γυνή αυτού λέγουσα· μηδέν σοι και τω δικαίω εκείνω· πολλὰ γαρ έπαθον σήμερον κατ’ όναρ δι’ αυτόν». (Ματθ.27,19)
Ανάμεσα στις 12 Ευαγγελικές περικοπές της Μεγάλης Πέμπτης αναγινόσκεται εν μέσω αυτών και ο παραπάνω στοίχος.

Σε αυτόν τον στοίχο πληροφορούμεθα μέσα από το ευαγγέλιο για το όνειρο της γυναίκας του Πόντιου Πιλάτου την οποία βέβαια ο ευαγγελιστής την αφήνει ως ανώνυμη και την αναφέρει απλά ως “γυνή αυτού”.

Το όνομα της συζύγου του Πόντιου Πιλάτου κατά την παράδοση είναι το Πρόκλα το οποίο προέρχεται από το λατινικό όνομα Procula και στην μεταφορά του στην ελληνική αναφέρεται ως Πρόκλα.

Μεγάλη Πέμπτη: Ἕνα ἀγκάθινο στεφάνι στὸν Χριστὸ κάθε φορὰ ποὺ χρίζουμε «βασιλιᾶ» τὸν ἑαυτό μας


Ἡ ἀνθρωπότητα συνεχίζει νὰ πλέκει στεφάνια ἀπὸ ἀγκάθια, γιὰ Ἐκεῖνον ποὺ τὰ μεταστοιχειώνει σὲ ἀγάπη καὶ σωτηρία

Γράφει ὁ Ἐλευθέριος Ἀνδρώνης

Μεγάλη Πέμπτη. «Σήμερον κρεμᾶται ἐπὶ ξύλου ὁ ἐν ὕδασι τὴν γῆν κρεμάσας. Στέφανον ἐξ ἀκανθῶν περιτίθεται ὁ τῶν ἀγγέλων Βασιλεύς...».

Πόσους συλλογισμοὺς χωρᾶ ἡ εἰκόνα αὐτοῦ τοῦ καταματωμένου μετώπου ποὺ στρεφόταν πρὸς τὸ ἀνηφόρι τοῦ Γολγοθᾶ; Ὄχι μόνο «τῷ καιρῷ ἐκείνῳ», ἀλλὰ ἕως τὸν καιρὸ τοῦτο, στὶς μέρες μας, συνεχίζουμε αὐτὴν τὴ φρικτὴ στέψη σὲ Ἐκεῖνον ποὺ ὅλα τὰ ἄστρα τοῦ σύμπαντος δὲν ἐπαρκοῦν γιὰ διάδημα τῆς δόξας Του.

Τὸ στεφάνι ἀπὸ ἀγκάθια ποὺ ἡ ἀνθρωπότητα φόρεσε περιπαικτικὰ στὴν ἄχραντη κεφαλὴ τοῦ Ἰησοῦ, δὲν εἶναι μιὰ στεγνὴ ὑπόμνηση ἑνὸς γεγονότος, οὔτε μιὰ διδαχὴ μόνο τῆς ἄκρας ταπείνωσης τοῦ Χριστοῦ, ἀλλὰ πάνω ἀπ’ ὅλα εἶναι μιὰ διαρκὴς ὑπενθύμιση τῆς ἄνομης «ἀντιβασιλείας» μας.

Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος για τα γεγονότα της Σταύρωσης του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού σύμφωνα με το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον


Ο ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Ο ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ

ΓΙΑ ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΤΗΣ ΣΤΑΥΡΩΣΗΣ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΗΜΩΝ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ,

σύμφωνα με το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον

«Τότε οὖν παρέδωκεν αὐτὸν αὐτοῖς ἵνα σταυρωθῇ. Παρέλαβον δὲ τὸν Ἰησοῦν καὶ ἤγαγον· καὶ βαστάζων τὸν σταυρὸν αὐτοῦ ἐξῆλθεν εἰς τὸν λεγόμενον κρανίου τόπον, ὃς λέγεται ἑβραϊστὶ Γολγοθᾶ, ὅπου αὐτὸν ἐσταύρωσαν(:τότε λοιπόν ο Πιλάτος τούς παρέδωσε τον Ιησού για να σταυρωθεί. Παρέλαβαν τότε οι στρατιώτες τον Ιησού και άρχισαν να Tον οδηγούν προς τον τόπο όπου θα Tον σταύρωναν. Και Aυτός, βαστάζοντας επάνω στον ώμο τον σταυρό Tου, βγήκε έξω από τα τείχη της πόλεως μέχρι κάποια τοποθεσία που λέγεται ‘’Κρανίου τόπος’’ και στην εβραϊκή γλώσσα λέγεται ‘’Γολγοθά’’. Εκεί Tον σταύρωσαν)»[Ιω.19.16-17].

Οι περίοδοι ευημερίας είναι ικανές να καταβάλουν και να παρασύρουν εκείνους που δεν προσέχουν· έτσι και οι Ιουδαίοι ενώ από την αρχή απολάμβαναν τη Χάρη του Θεού, επιζητούσαν τον νόμο της βασιλείας των εθνών και όχι της ουράνιας βασιλείας, καθώς επίσης και στην έρημο, μετά το μάννα με το οποίο ο Θεός καθημερινά τους έτρεφε από τον ουρανό, έφερναν νοσταλγικά στη μνήμη τους και αναπολούσαν τα κρεμμύδια που έτρωγαν ως υπόδουλοι στην Αίγυπτο· κατά τον ίδιο τρόπο λοιπόν και εδώ, αρνούμενοι τη ουράνια βασιλεία του Χριστού, επικαλούνταν για τον εαυτό τους τη βασιλεία του Καίσαρος. Και πράγματι για τον λόγο αυτό ο Κύριος έδωσε σε αυτούς βασιλέα, σύμφωνα με τη θέλησή τους.

Οι Ακολουθίες των Ωρών – Ιωάννου Φουντούλη.


Πολλοί από τους ακροατές μου θα έχουν παρακολουθήσει την ακολουθία των μεγάλων ωρών το πρωί της Μεγάλης Παρασκευής. Ολιγώτεροι ίσως τις ακολουθίες των μεγάλων ωρών της παραμονής των Χριστουγέννων και των Θεοφανείων. Ακόμη δε ίσως ολιγώτεροι τις συνήθεις ακολουθίες των μικρών ωρών, που ψάλλονται καθημερινώς στα μοναστήρια και την μεγάλη μόνο Τεσσαρακοστή και στους ενοριακούς ναούς. Με τις ακολουθίες αυτές θα ασχοληθούμε σήμερα. Θα τις βρούμε μέσα σ΄ένα λειτουργικό βιβλίο, που πήρε το όνομά του από αυτές, στο Ωρολόγιον. Εκεί εκτός από τις άλλες ακολουθίες της νυχθημέρου προσευχής, για τις οποίες μιλήσαμε σε προηγούμενες εκπομπές (τον εσπερινό, το απόδειπνο, το μεσονυκτικό και τον όρθρο), θα συναντήσωμε μία σειρά ακολουθιών, που τιτλοφορούνται: ώρα πρώτη, ώρα Τρίτη, ώρα έκτη και ώρα ενάτη. Πρόκειται για ακολουθίες που έχουν προορισμό να ψάλλωνται κατά τις ανωτέρω ώρες της ημέρας. Για να καταλάβωμε την αντιστοιχία των με τον σημερινό, τον νεώτερο τρόπο της αριθμήσεως των ωρών του ημερονυκτίου πρέπει να γνωρίζωμε, ότι αυτές συνετάχθησαν σε εποχή που ίσχυε ακόμη ο παλαιός τρόπος αριθμήσεως των ωρών της ημέρας και της νυκτός.

Τετάρτη 8 Απριλίου 2026

Μεγάλη Πέμπτη: Ο Μυστικός Δείπνος

Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλῃ Πέμπτῃ, οἱ τὰ πάντα καλῶς διαταξάμενοι θεῖοι Πατέρες, ἀλληλοδιαδόχως ἔκ τε τῶν θείων Ἀποστόλων, καὶ τῶν ἱερῶν Εὐαγγελίων, παραδεδώκασιν ἡμῖν τέσσαρά τινα ἑορτάζειν, τὸν ἱερὸν Νιπτῆρα, τὸν μυστικὸν Δεῖπνον (δηλαδὴ τὴν παράδοσιν τῶν καθ’ ἡμᾶς φρικτῶν Μυστηρίων), τὴν ὑπερφυᾶ Προσευχήν, καὶ τὴν Προδοσίαν αὐτήν

Εἰς τὸν Ἱερὸν Νιπτήρα
Νίπτει Μαθητῶν ἑσπέρας Θεὸς πόδας,
Οὗ ποῦς πατῶν ἦν εἰς Ἐδὲμ δείλης πάλαι.

Εἰς τὸν Μυστικον Δεῖπνον
Διπλοῦς ὁ Δεῖπνος· Πάσχα γὰρ νόμου φέρει,
Καὶ Πάσχα καινόν, Αἷμα. Σῶμα Δεσπότου.

Εἰς τὴν ὑπερφυᾶ Προσευχὴν
Προσεύχῃ· καὶ φόβητρα, θρόμβοι αἱμάτων,
Χριστέ, προσώπου, παραιτούμενος δῆθεν
Θάνατον, ἐχθρὸν ἐν τούτοις φενακίζων.

Εἰς τὴν Προδοσίαν
Τί δεῖ μαχαιρῶν, τί ξύλων λαοπλάνοι,
Πρὸς τὸ θανεῖν πρόθυμον εἰς Κόσμου λύτρον.

Ομιλία στην Μεγάλη Πέμπτη. Αρχιμανδρίτης Γεώργιος Καψάνης (†)

Κατά την σημερινή ημέρα η Εκκλησία μας «ποιείται ανάμνησιν» του Μυστικού Δείπνου του Κυρίου, κατά τον οποίο έγινε και η παράδοση από τον Κύριο των φρικτών μυστηρίων της Θείας Ευχαριστίας, του Σώματος και του Αίματός Του, και εκπληρώθηκαν οι λόγοι Του: «λάβετε φάγετε· τούτο εστί το σώμα μου» και «πίετε εξ αυτού πάντες· τούτο γαρ εστί το αίμα μου το της καινής διαθήκης, το περί πολλών εκχυνόμενον εις άφεσιν αμαρτιών» (Ματθ. 26:26-28).

Όρθρος Μ. Πέμπτης (Μ. Τετάρτη εσπέρας)- Ο Ιερός Χρυσόστομος για την παράδοση του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας


Ο ΙΕΡΟΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΤΟΥ ΜΥΣΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΣ

[Υπομνηματισμός στα εδάφια: Ματθ.26,26-30]

«᾿Εσθιόντων δὲ αὐτῶν λαβὼν ὁ ᾿Ιησοῦς τὸν ἄρτον καὶ εὐχαριστήσας ἔκλασε καὶ ἐδίδου τοῖς μαθηταῖς καὶ εἶπε· λάβετε φάγετε· τοῦτό ἐστι τὸ σῶμά μου(:και ενώ έτρωγαν, πήρε ο Ιησούς στα χέρια Του τον άρτο, κι αφού ευχαρίστησε, τον έκοψε σε κομμάτια κι άρχισε να τον μοιράζει στους μαθητές λέγοντας: ‘’Λάβετε, φάγετε, αυτό είναι το σώμα μου’’). καὶ λαβὼν τὸ ποτήριον καὶ εὐχαριστήσας ἔδωκεν αὐτοῖς λέγων· πίετε ἐξ αὐτοῦ πάντες(:και αφού πήρε το ποτήριο και ευχαρίστησε, το έδωσε σε αυτούς και είπε: ‘’Πιείτε απ’ αυτό όλοι)˙τοῦτο γάρ ἐστι τὸ αἷμά μου τὸ τῆς καινῆς διαθήκης τὸ περὶ πολλῶν ἐκχυνόμενον εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν(:διότι αυτό είναι το αίμα μου, που επικυρώνει τη νέα Διαθήκη και χύνεται για τη σωτηρία πολλών, για να τους συγχωρηθούν οι αμαρτίες τους)»[Ματθ.26,26-28].

Γιατί βάφουμε κόκκινα αυγά τη Μεγάλη Πέμπτη


Ένα από τα πιο διαδεδομένα έθιμα του Πάσχα είναι το βάψιμο των αυγών, το οποίο είθισται να γίνεται τη Μεγάλη Πέμπτη. Το βάψιμο των αυγών είναι ένα προχριστιανικό συμβόλο της ζωής, ενισχυμένο με τον συμβολισμό του κόκκινου χρώματος από το αίμα της θυσίας του Χριστού και αποτελεί για το Πάσχα απαραίτητο σύμβολο.

Το αυγό συμβολίζει τον τάφο του Χριστού που ήταν ερμητικά κλειστός, όπως το περίβλημα του αυγού , αλλά έκρυβε μέσα του τη «Ζωή», αφού από αυτόν βγήκε ο Χριστός και αναστήθηκε.

Μπορεί τα τελευταία χρόνια το αυγά το Πάσχα να βάφονται σε διάφορα χρώματα, όμως η παράδοση τα θέλει κόκκινα. Είναι γεγονός πως τα χρωματιστά αυγά τα συναντάμε στην αρχαιότητα, στη Ρώμη, στην Ελλάδα, στην Κίνα, στην Αίγυπτο, ως δώρα στις ανοιξιάτικες γιορτές μαζί με κουνέλια, τα οποία ήταν το σύμβολο της γονιμότητας.

«ΤΑ ΑΟΡΑΤΑ ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ»


Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου με θέμα:

«ΤΑ ΑΟΡΑΤΑ ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ»

[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 27 - 4- 1994]

Ήδη ο Κύριος, αγαπητοί μου, ευρίσκεται εις το υπερώον μετά των μαθητών Του, ανακείμενος εις την τράπεζαν. Ήταν οι τελευταίες ώρες προ του Πάθους, αλλά και οι τελευταίες Του υποθήκες προς τους μαθητάς Του. Τους είπε: «Ὑμεῖς ἐστε οἱ διαμεμενηκότες μετ᾿ ἐμοῦ ἐν τοῖς πειρασμοῖς μου· κἀγὼ διατίθεμαι ὑμῖν, καθὼς διέθετό μοι ὁ πατήρ μου βασιλείαν (:Εσείς μείνατε μαζί μου εις τους πειρασμούς μου τους ποικίλους. Τρία χρόνια ήσαστε μαζί μου. Θα έχετε την αμοιβή σας. Όπως ο Πατήρ σε μένα διέθεσε βασιλείαν, έτσι και Εγώ σε σας θα διαθέσω βασιλείαν. Εντούτοις, μην το πάρετε απάνω σας, διότι θα περιέλθετε εις πειρασμόν· χωρίς πειρασμόν, κανείς δεν κερδίζει την Βασιλεία του Θεού)». Και ο Κύριος τούς αποκαλύπτει εκείνα τα αόρατα παρασκήνια της Ιστορίας. Τα αόρατα παρασκήνια της Ιστορίας…

Επαναλειτουργία του Ναού της Αναστάσεως μετά τη διπλωματική εξομάλυνση


Άρση των περιορισμών και ελεύθερη προσέλευση πιστών

Με αισθήματα βαθιάς ικανοποίησης υποδέχεται το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων την απόφαση των ισραηλινών αρχών για το πλήρες άνοιγμα του Ναού της Αναστάσεως. Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως άμεσο επακόλουθο της εκεχειρίας που επιτεύχθηκε μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, επιτρέποντας την επιστροφή στην εκκλησιαστική κανονικότητα.

Αν και η επίσημη ανακοίνωση αναμένεται αύριο, λόγω της δημόσιας αργίας για το εβραϊκό Πάσχα, η είδηση έχει ήδη προκαλέσει συγκίνηση, καθώς διασφαλίζει ότι οι Ελληνορθόδοξοι πολίτες της Ιερουσαλήμ θα μπορέσουν να συμμετάσχουν απρόσκοπτα στις κορυφαίες λατρευτικές εκδηλώσεις της Μεγάλης Εβδομάδας.